YÖRESEL AĞIZ
Köyümüzün zengilliklerinden birisi de yöresel ağızda onlarca farklı kelimenin kullanılıyor olmasıdır.
Bu kelimelerle ilgili yapılmış olan bir derleme çalışması sonucunda aşağıdaki kelimeler belirlenmiş. www.habule.com sitesinden yapılmış bu alıntı kelimelere ekleyecek başka kelimeleri olan varsa en aşağıdaki yorum kısmına yazmasını bekliyoruz.
İşte o kelimeler ve anlamları:
Abat : İhya
Abufay : Yemek artığı
Afgur : Köpek havlaması ( N.Temellioğlu)
Ağam : Yeni, gıcır gıcır.
Ahbin : Hayvan dışkısı, gübre
Ander : Lanetli, uğursuz
Angona : Kör yılan
Arakhana : Örümcek
Arkuri : Dik açı ile dönüş
Azdeha : Canavar.
Badis : Fasulye
Badila : Küçük el sepeti.
Badul : Topak
Banti : Hayvan yemleme yeri.
Bardi : Çakal
Bet : Çirkin
Bolaki : Keşke olsa.
Bubuk : Tomurcuk
Cago : Çakı
Cağ : Şiş, tel çubuk
Cakhana : Yengeç
Cakhavel : Çalı süpürgesi.
Caleps: Fındık ayıklama.
Carcel : İnce dallarla örülmüş erzak rafı.
Celahanet : Yonga parçası.
Ciba : Göbek
Cidos : Ateşi canlandırmak
Cilğhan : Kürdan iceliğinde ağaç ( Necmi Temellioğlu tarafından eklenmiştir.)
Ciniya : Kıvılcım.
Corma : Bataklık
Cubuş : Meyvenin çöpü
Cuhnis : Yanık
Çapula : Çarık
Çeli : Mısır bitkisinin gövde kısmı. ( Cel de deniyor. N.Temellioğlu )
Çino : Martı
Çor : Zıkkım
Çuraneya : Akasya ağacı.
Deşurmek : Meyve toplamak
Devli : Yanar haldeki dal veya odun. ( Necmi Temellioğlu tarafından eklenmiştir.)
Direni : Tavan arası
Dirgen : Tırmık
Dzia : Kıvılcım
Dzidzil : Solucan
Dzirambola : Ateş böceği
Egeme : Çile, zorluk
Evza : Kibrit
Feli : Bir kabak yemeği.
Fidruga : Fındığın en körpe filizi.
Foduk : Yere açılan çukur ( N.Temellioğlu )
Funç : Çimenli toprak parçası
Fuska : Böğürtlen
Fuşki : Dışkı
Gaban : Yamaç, eğimli arazi.
Gambat : Karın boşluğu
Gandzi : Kabuklu yemiş içi / İnce dilim.
Ganzilis : Fındık hasadından sonra, kalan taneleri arama.
Gaybana : Lanet olası
Gayde : Ezgi, nağme.
Gendume : Buğday
Gidari : Elma armut toplamakta kullanılan ucunda küçük torba olan sopa. ( Necmi Temellioğlu tarafından eklenmiştir.)
Godila : Ense açıklığı
Goği : Sapa, kenar
Gokle: Salyangoz
Golişefra : Kertenkele
Gorç : Tahta oturak.
Gorgom : Toplanmış, kümelenmiş.
Gorop : Avcı kulübesi, gözetleme yeri
Gorbagor : Kötü ruhlu ihtiyar
Gordil : Düğüm
Gorgot : Ögütülmüş mısır.
Gubaleç : Kara kabak.
Gufica : El sepeti
Gugu : Baykuş
Gugul : Tepe
Gugulli : Tepeleme, silme dolu.
Gugula : Başlık
Guguva/ga : Mantar
Gudal : Lahana yemeği ayran karıştırmakta kullanılan, yanlara doğru ince dal çikıntısı olan çam ağacının tepesinden yapılan karıştırıcı, şimdiki mikser ( N.Temellioğlu)
Gumuş : Kestanenin dişindaki dikenli kabuğu. Kestane gumuşindan çıkmiş oni beğenmemiş ( N.Temellioğlu )
Gunci : kuru ağaç ve bitki dalı ( Necmi Temellioğlu tarafından eklenmiştir.)
Gurgandzel : Fesatlık, içten pazarlık.
Guvitça : El sepeti.
Haçan : Madem
Haçapur : Bir ekmek türü
Halapot : Kargaşa
Hapsikol : Hamsili ekmek
Hartama : Ahşap kiremit
He : Evet
Herek : Sırık
Hinik : Sümük.
Hocer : Lazımlık
Hohol : Toz parçası
Hoholli : Hamsili bir yemek.
Homi : Çıngırak
Horhon : Birbirine sarılmış, birbirine dolanmış.
Horom : Toplu dans.
Holiya : Karalahana yemeği
Hov : Ateş, hararet.
Hunç : Ezilmiş, un ufak olmuş.
Hutuş : ısır koçanının kabuğu
İfteri : Eğrelti otu.
İpta : İlk önce, öncelikle.
İsparla : Önlük
İstemli : Büyük güğüm
İzlam : Mahçubiyet
Kafeka : Küçük güğüm
Kaful : Ocak, küçük ağaç grubu.
Kalamit : Ayıklama (fındık için)
Kamaris : Gelinin özel merasim duruşu.
Katma : İp, bağ.
Kavara : Osuruk
Kavi : Sıkı, sağlam.
Kavli : Bahse girmek.
Kavran : Ahşap fıçı
Kerenti : Tırpan
Kertel : İneklerin yal kabı.
Khacaban : Gereksiz döküntüler.
Khalaz : Dolu yağışı
Khalt : Bayburtlular ve Erzurumlular.
Khamuhta : Çilek.
Khapsi : Hamsi
Khayat : Kiler
Khohor : Baykuş
Khon : Kül.
Khondoroça : Kirpi.
Khonobir : Sıcak kül.
Khovit : Bir cins kaya balığı.
Kiulur : Bezelye
Kogizo : Boğmaca hastalığı.
Kopça : Düğme
Koti : Lahananın sap kısmı.
Kovor : Dışkı
Kudal : Ahşap el mikseri
Kugar : Ucu eğri çubuk / Meyve toplama çubuğu.
Kumuş : Kestanenin kabuk kısmı.
Kundzi : Kendir sapının iç kısmı.
Kutun : Mısır koçanı
Kutça : Organik çıkıntı.
Kuyuks : Nara, çığlık
Labar : Çamur
Lalak : Sersem, aptal.
Laus : Mısır bitkisi.
Lazut : Mısır bitkisi.
Lengur : Uzun boylu, yüksek.
Leuse : aydasız pişmanlık
Liksia : Sümük, sümüksü.
Lilak : Bir çeşit kuş tuzağı
Limas : Kar erimesi, kar suyu.
Lobia : Fasulye
Luura : Koku
Malağma : Su ile sürüklenen döküntüler.
Malaks : Bulaşmak, bulaştırmak.
Malez : Bir Kabak yemeği
Maniman : Hemen gel!
Marak : Ilık
Mares : Solmak, pörsümek
Merek : Otluk
Mindzi : Peynir türü
Miyanci : Kız talibi olan kimseler. ( N.Temellioğlu )
Moçot : Beceriksiz, sakar.
Momol : Böcek / Kurtçuk.
Mor: Yayla böğürtleni.
Mucurum : Sakat.
Mukh : Çivi
Mundzur : Ağız, surat.
Nene : Anne
Oflan : Mutfak dolabı.
Oğuz : Gün görmemiş, görgüsüz/ Güneş görmeyen yer.
Otiş : Ses, gürültü.
Ovarmak : Tamir etmek
Paçariş : Engel, zorluk
Parkhar : Rüzgar
Panti : Hayvanlara yemesi için ot veya yem konan yer. ( N.Temellioğlu )
Pasal : İneklerin bağlandığı yere çakılı ağaç. ( N.Temellioğlu )
Paska : Serander
Pekke : isafir sediri.
Peşko : Soba
Pendici : Fare
Pisik : Kedi
Roge : Mısır Koçanı
Sebi : Çocuk
Seme : Sersem
Sersek. Koyun dersinden yayık ağzını kapamak için kullanılan parça deri. ( N.Temellioğlu)
Seysana :Çeyiz sandığı.
Soğun : Bari, hiç olmazsa
Şafles : Salya
Şaftanis : Yüzüne gözüne bulaştırmak.
Şalak : Hıyarın olgulaşmış hali.
Şoromil : Küçük el değirmeni.
Şula : Pasaklı.
Termaş : Lanet olası
Tike : Bir parça.
Tirmata : Ekmek Kırıntısı ( Ömer Koltuk tarafından Eklenmiştir.)
Trangela : Hırsız.
Vol : Toprak parçası
Yamsi : Taklit.
Yangaz : Haylaz, yaramaz.
Yenlik : Hafif
Vigaye : Muhafaza
Zağar : Köpek
Zanga : Kapı kiliti.
Zati : Zaten
Zaytoz : Örümcek
Zipka : Şalvar
Zirza : Kapı menteşesi.
Zuzula : Lahana filizi.
Nasıl ? Bir çoğu tanıdık geliyor değil mi ? 
Bir cogumu? hepsi tanidik:) acaba bilen varmi.. bunlar rumcami lazcami?
rumca
bu çok az bir timatayi bile yazmamışlar
Biz buraya ekleyebiliriz. Anlamı ile beraber kelimeyi söylerseniz ekleyelim hemen. Timata = ?
Ömer kardeşim biz anca yaz tatillerinde duyabildiğimiz için bu kelimelerin hepsini bilemedik maalesef.
Timata”mi Tirmata”mi? tirmata=ekmek kirintisi!
Ekledim.
Yukarıdaki kelimelerin bazılarının lazca olduğunu http://WWW.lazuri.com sitesinden lazca sözlükten anlıyoruz.kibrit=ebza,soba=peşko,örümcek=raxna (arahana),yengeç=Öağana(cahana),fasülye=lobya,düğme=uooça u ile ikinci o şapka var(gopça),koku=şura (nura). Buradan şunu anlıyoruz lazca konuşmuyoruz fakat lazcadan dilimizde çok sayıda kelime vardır.
rumca ve arapca fakat daha çok kelimeler var.mahmut hoca dafazlasını bilir gençler pek bilmez.
tirmata ben eksik yazdım.ekmek kırıntısı doğrudur.yeni kelime gidari.elma armut toplamakta kullanılan ucunda küçük torba olan sopa.
Babamdan duyup ta anlamını öğrendiğim birçok kelime burada varmış.Bunlardan bazıları momol,fuska,gorç,kaful,paska,şafles(şaflus),tirmata,zağar,gugula,kugar…
yeni kelime sersek. koyun dersinden yayık ağzını kapamakiçin kullanılan parça deri.karşıda ne durusun o serek muncurlari asgugara kurusun diye türküsü vardır
yeni bir kelime gunci.kuru ağaç ve bitki dalı. zayıf olanlara gunci gibisun derler
yöneticiden bir ricam olacak atma türkü köşesi olsa herkes bı şey yazsa daha çok takılmaya vesile olur diye düşünüyorumselam ve sevgilerimle
yeni bir kelime devli yanar haldeki dal veya odun.
bir kelime daha cilğhan kürdan iceliğinde ağaç
yeni kelime panti.hayvanlara yemesi için ot veya yem konan yer.başka kelime pasal ineklerin bağlandığı yere çakılı ağaç.
yeni bir kelime gudal.lahana yemeği ayran karıştırmakta kullanılan .yanlara doğru ince dal çikıntısı olan çam ağacının tepesinden yapılan karıştırıcı.şimdiki mikser
yen kelimedaha AFGUR. köpek havlaması.yahu busiteye uğrayan yokmu herkes haftada yarım saat ayırsa ne olur.
yeni birkelime MİYANCİ.kiz talibi olan kimseler.
yeni bir kelime GUDUK bir manası uc veta kenar.diğer manası kuşların gagası.
yeni bir kelime FODUK. yere açılan çukur.
teni kelime CEL. mısırın kuru ağacı.türküsü bile var.türkü bilmez neylesin ver bir bağ otluk yesin. otlarini yemezse. cellerini ciynasun.diye
Necmi Bey, çok iyi gidiyorsunuz. Keşke diğer hemşerilerimizden de destek gelse…
yeni kelime GUMUŞ.Kestanenin dişindaki dikenli kabuğu.kestani gumuşindan çıkmiş oni beğenmemiş derler
yeni kelimeLÖĞOR.Yaprakları büyük yabani ot.türküsü vardır.derenin kıyısında.löğor biçerum löğor.kime türki atarsun.e kenefteki goğor.
yeni iki kelime.KENEF tuvalet.GOĞOR İnsan dışkısı
yazdiğim son kelimeler bilgilendirme amaçlidır. yalnış anlaşilman.derken yani kelimeCUMUR. yeni pişen mısır ekmeği ile tereyağının karışımından oluşan yemek çeşidi.
yeni bir kelime.ZARAMBULA. ateş böceği.
yeni kelime ŞİRAMALEZİ.Siyah üzüm ve mısır unu ile yapılan rizelilerin pepeçura dedikleri muhallebi
bisüre ara vereceğim.benden bilgili mahmut hoca bişey yazmıyor.dahası yazabilecek cok insan var niye yazmayiler.hayırlı günler dileğiyle
yine dayanamiyacağum yeni kelime.MERTEK.Bahçe çıtlarının yere paralel olan ağaçları.İSKARPİN AYAKKABI
URUBA kadın elbisesi
yeni bir kelime MOMA.anlamı ekmek.şoyle bir deyiş vardır. çalişmiyana moma yok ,diye
şimdi yöresel ağida soru soracağım.HĞACABUR NEDİR.BİLEN KENDİSİ GİREBİLİR
bir soru daha ŞOLOHONDORA NEDİR BİLEN GİREBİLİ.
şoluhondora kirpidir
Pines:?
Hamafida:?
gutca:?
Evlek:?
Cicil:?
Guyus:?
Dicca:?
Herhalde herkes bilir.
Abi sen yine de yaz anlamlarını
çok güzel şeyler bulmuş
degerli kardesim necmi yazilarini büyük bir zefkle okumaktayim inaniki bu gurbet ellerde almanyada kendimi memleketimde hisediyorum petekli sitesine sizin icin yazi yazdim bilmiyorum okudunuzmu sizinle tahminen 32 yildir görüsmiyoruz ilk okul biteli her birimiz gurbete atildik su anda nerede yasiyorsunuz ne isle mesgulsunuz lütfen bundan sonra yazilarimiz devam etsin ben almanyada yasiyorum TÜRK VE ALMAN CAMI DERNEKLER VAKIFLAR SOSYAL YARDIM KURULUSLARI DENETLEME KURUMU BASKANI OLARAK GÖREV YAPMAKTAYIM SIZLERE VE DOSLARA SAYGILARIMI ILETIRIM :::HAMDI ESKI ADRES POST :STR :66 -34385: BAD KARLSHAFEN ::ALMANYA:TEL:00491742034585:::
sevgili arkadaşım hamdiye selam ederim.yazı ilede olsa görüşmek güzel.32 yıl iyi zaman.hasan ulubayla yıllar sonra amcamın cenazesinde görüştüm.istanbulda yaşıyorum emekliyim şimdilik boştayım.tlf 05354258374 hayırlı günler dileğiyle başarılar dilerim
yani bir kelime MAMULA doğrusu türkcesini bende bilmiyorum.sarı renkli yemiş
selam tüm köylülerime ve herkese cep telefonum gerekene ulaşsındiye veriyorum 05354258374 selam ve sevgi ve saygilarımla
yeni kelime gadak.cameşin yavrusu
yeni kelime löngoz.pıs su dolu çukur.
yeni kelime godik.ağacin tomruk halı